Czym jest wypadnięty dysk?
- Grzegorz Curyło
- 12 lip 2021
- 3 minut(y) czytania
Wielu moich pacjentów myśli, że tzw. "wypadnięty dysk" to jakiś tam krążek, który wysuwa się ze swojego oryginalnego miejsca pomiędzy dwoma kręgami kręgosłupa i trzeba go poprostu wsunąć na miejsce i po sprawie. Niestety nie do końca tak jest, a to wyobrażenie jest jak najbardziej błędne - dlatego dziś będę chciał wytłumaczyć tą dysfunkcję kręgosłupa najprościej jak mogę.
Przepuklina krążka kręgosłupa lędźwiowego dotyczy głównie pracowników budowlanych, pracowników biurowych, mechaników samochodowych, sportowców lub kierowców. Czynnikami ryzyka związanymi z dyskopatią są palenie tytoniu, otyłość, praca statyczna i fizyczna. Do urazu dochodzi głównie w wyniku ciągłego nadużywania i nacisku na krążek międzykręgowy lub nagłego szarpnięcia pod obciążeniem odcinka lędźwiowego kręgosłupa.
Krążek międzykręgowy to skomplikowana struktura zbudowana z pierścienia włóknistego i jądra miażdżystego, ale również więzadła sąsiednie, które łączą się ze sobą.
Annulus fibrosus (AF) to twardy pierścień zbudowany z wielu włókien kolagenowych. Włókna biegnące wielokierunkowo łączą dwa kręgi, aby zapewnić amortyzację i ruch kręgosłupa. Ponadto AF zapewnia ochronę NP, aby zapobiec migracji.
Nucleus pulposus (NP) jest galaretowatą substancją zbudowaną z wody, proteoglikanów i luźnych składników kolagenowych. Jest to w zasadzie „poduszka” kręgosłupa, która pomaga w absorpcji obciążenia i zapobiega tarciu między kręgami.
Jak i kiedy dochodzi do przepukliny jądra miażdzystego?
Przepuklina dysku występuje z powodu postępującego obciążenia wywieranego na i uszkadzania struktur pierścienia włóknistego (AF). Umożliwia to migrację jądra miażdżystego (NP) na zewnątrz dysku. Ten proces ma kilka etapów:
Wybrzuszenie: rozszerzenie marginesu krążka poza brzegi sąsiednich płytek końcowych kręgów.
Protruzja: tylne więzadło podłużne pozostaje nienaruszone, ale jądro miażdżyste uderza w pierścień włóknisty.
Wytłaczanie: materiał jądrowy wychodzi przez włókna pierścieniowe, ale tylne więzadło podłużne pozostaje nienaruszone.
Sekwestracja: materiał jądrowy wyłania się przez włókna pierścieniowe, a tylne więzadło podłużne zostaje przerwane. Część jądra miażdżystego wystawała do przestrzeni nadtwardówkowej.
Pierwsze objawy bólu mogą być zauważone, jeżeli nasz ból nie ustepuję po upływie 3 miesięcy - 1/3 dysku międzykręgowego (AF) jest unerwiona a więc zniszczone struktury AF, sygnalizują o uszkodzeniach.
Mrowienie, brak czucia, osłabienie mięśni to poważniejsze objawy zwane radikulopatią. Kiedy struktury są osłabione, AF zostaje wybrzuszony i zaczyna wywierać nacisk na sąsiadujące nerwy np. kulszowy (rwa kulszowa). To powoduje podrażnienie nerwu i UWAGA! w zalężności na jaki korzeń nerwowy naciska, wywołuje to określone odczucia i ból.
Przedni korzeń - powduje osłabienie mięśni i ten korzeń wysyła sygnały do mięsni, aby się kurczyły lub rozkurczały.
Tylni korzeń - powoduje parestezje, czyli brak czucia na określonym obszarze skóry, np. L3 powoduję brak czucia, mrowienie, ból z przodu uda (zdjęcia poniżej).
Leczenie "wypadniętego dysku".
Istenieje wiele metod leczenia dyskopatii. Należą do nich leki przeciwzapalne i przeciwbólowe, terapia manualna, masaż, dystrakcja (rozciąganie) kręgosłupa, akupunktura, pijawki lekarskie czy w najgorszym wypadku zabieg chirurgiczny, który może być ryzykowny i może pogorszyć stan chorego.
A więc co będzie najlepszym wyjściem?
To zależy od stadium zaawansowania i miejsca wystąpienia przepukliny - będzie rokowało na szansę wyzdrowienia pacjęta. Z mojego doświadczenia terapia pijawkami lekarskimi w połączeniu z osteopatią, okazuje się najbardziej skuteczną kombinacją - aczkolwiek czasem tylko skalpel jest rozwiązaniem.
Enzymy śliny pijawek bardzo silnie chamują stany zapalne wokół przepukliny zmniejszając opuchliznę /obrzęk przez co jak już wiemy zmniejsza się naciśk na korzenie nerwowe, rozluznia mięśnie przykregosłupowe i poprawia ukrwienie. Natomiast osteopatyczne techniki pomogą mobilizować i ułożenie kręgosłupa. Kiedy nasz stan się poprawia rozważałbym tzw. core trening (mięśni brzucha i pleców), pilates jest suepr rozwiązaniem.
NIE POLECAM! Manipulacji bezpośredniego kręgu/ów lub nawet bliższych kręgów, ponieważ może to pogorszyć stan. Także terapia próżniowa bańkami nie jest wskazana - Czemu przecież jest skuteczna w rozluznianiu mięśni? Tak to prawda - lecz wyobraźmy sobie, że zasysana skóra pociąga w górę inne struktury i tkanki ciała, co może spowodować zassanie jądra miażdzystego na zewnątrz i oczywiście pogorszyć stan.
Podsumowanie
Podsumowując dysk nie wypada, lecz wypływa, jeżeli boli - konsultujemy się ze specjalistami t.j ortopedzi, osteopaci czy fizjoterapeuci. Jeżeli mamy nadwagę rozważyłbym dietę odchudzającą, uważamy z manipulacjami kręgosłupa i terapiami próżniowymi, a co najważniejsze nastawiamy się POZYTYWNIE na proces leczenia.
Nie zapominajmy też o prewencji: trening mięśni brzucha i pleców (znowu polecam pilates), sensowny odpoczynek i sen, prawidłowe techniki podnoszenia, regularne zabiegi masażu leczniczego czy osteopatii, nawodnienie i dietę, która dostarczy składniki potrzebne do regeneracji.
Mam nadzieje, iż ten krótki artykół pozwolił Tobie zrozumieć dlaczego "dysk wypada" i jak są opcje leczenia i prewencji tej dysfunkcji kręgosłupa.
Pozdrawiam,
Grzegorz
Komentarze